Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοίνωσε ότι, στο πλαίσιο μιας προτεινόμενης πρωτοβουλίας βιομηχανικής πολιτικής, τα τουρκικά αγαθά και εξαρτήματα θα αναγνωρίζονται ως «Προϊόντα ΕΕ» (Made in EU), επιτρέποντάς τους έτσι να επωφελούνται από συγκεκριμένες δημόσιες επιδοτήσεις και διαγωνισμούς εντός του μπλοκ.

Το εν λόγω βήμα αντικατοπτρίζει την πρόθεση της ΕΕ να διατηρήσει στενούς εμπορικούς και βιομηχανικούς δεσμούς με την Τουρκία.

Αυτή η εξέλιξη έρχεται μετά την «Πράξη για την Επιτάχυνση της Βιομηχανίας» (Industrial Accelerator Act), η οποία θα επιβάλει την προϋπόθεση «Made in EU» για τις δημόσιες συμβάσεις και τα προγράμματα κρατικών ενισχύσεων, με στόχο την ενίσχυση της βιομηχανικής βάσης της ΕΕ.

Οι αξιωματούχοι αναφέρουν ότι η πρωτοβουλία στοχεύει στην υποστήριξη της ευρωπαϊκής μεταποίησης και στην καταπολέμηση του παγκόσμιου ανταγωνισμού που η ΕΕ θεωρεί αθέμιτο.

Οι ευρωπαϊκές βιομηχανίες, ιδιαίτερα σε τομείς όπως οι καθαρές τεχνολογίες, το τσιμέντο, ο χάλυβας και το αλουμίνιο, βρίσκονται υπό πίεση, κυρίως από τους Κινέζους παραγωγούς.

Σύμφωνα με το σχέδιο, η ΕΕ στοχεύει να αξιοποιήσει προγράμματα δημοσίων συμβάσεων, επιδοτήσεις και διαγωνισμούς για να αυξήσει τη ζήτηση για βιομηχανικά προϊόντα χαμηλών εκπομπών άνθρακα και στρατηγικής σημασίας που παράγονται στην Ευρώπη.

Το σχέδιο της ΕΕ ενισχύει τις τουρκικές εξαγωγές αυτοκινήτων

Ενώ η ΕΕ και η Τουρκία συνδέονται μέσω της Τελωνειακής Ένωσης, αυτή η πρόταση παρέχει συγκεκριμένα ανοίγματα και διασφαλίσεις για τις τουρκικές εταιρείες που δραστηριοποιούνται στην Ευρώπη και για τα αγαθά που εισάγονται από την Τουρκία.

Ωστόσο, όπως δήλωσε εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, οι τουρκικές εταιρείες δεν θα μπορούν επί του παρόντος να συμμετέχουν απευθείας σε δημόσιους διαγωνισμούς της ΕΕ —όπως η ανοικοδόμηση ενός σχολείου ή νοσοκομείου στη Γαλλία— λόγω της έλλειψης αμοιβαίας πρόσβασης στην αγορά δημοσίων συμβάσεων της Τουρκίας. Ωστόσο, η κατάσταση αυτή ενδέχεται να αλλάξει στο μέλλον.

Παρά τον περιορισμό αυτό, αγαθά όπως το τσιμέντο ή το αλουμίνιο που αγοράζουν ευρωπαϊκές εταιρείες από την Τουρκία μπορούν παρ' όλα αυτά να χρησιμοποιηθούν σε έργα που χρηματοδοτούνται από προγράμματα δημοσίων συμβάσεων της ΕΕ.

Ο εκπρόσωπος δήλωσε: «Για τις δημόσιες επιδοτήσεις και τους διαγωνισμούς, με την τρέχουσα μορφή της πρότασης, η Τουρκία θα έχει πλήρη πρόσβαση ισοδύναμη με το καθεστώς των κρατών μελών της ΕΕ. Αυτό σημαίνει ότι η Τουρκία παραμένει ένας σημαντικός εταίρος που θέλουμε να κρατήσουμε κοντά μας και με τον οποίο θέλουμε να διατηρήσουμε το εμπόριο».

Ο εκπρόσωπος επεσήμανε επίσης τις μακροχρόνιες εφοδιαστικές αλυσίδες μεταξύ των χωρών της ΕΕ και της Τουρκίας, λέγοντας ότι το μπλοκ στοχεύει στην προστασία αυτών των δικτύων: «Τα καλά νέα είναι ότι οι τουρκικές εταιρείες και τα τουρκικά αγαθά θα θεωρούνται "Made in EU" όσον αφορά την πρόσβαση σε δημόσιες επιδοτήσεις και διαγωνισμούς».

Το μέτρο θεωρείται ιδιαίτερα σημαντικό για τον τομέα των εξαρτημάτων αυτοκινήτων, έναν κλάδο στον οποίο η Τουρκία διαδραματίζει κρίσιμο ρόλο στην ευρωπαϊκή εφοδιαστική αλυσίδα.

Σύμφωνα με την τρέχουσα πρόταση, παρόλο που οι τουρκικές εταιρείες δεν θα έχουν άμεση πρόσβαση στις αγορές δημοσίων συμβάσεων της ΕΕ, σε περίπτωση που εταιρείες από χώρες όπως η Ισπανία, η Γαλλία ή το Βέλγιο κερδίσουν δημόσιους διαγωνισμούς, τα εξαρτήματα και τα αγαθά που προμηθεύονται από την Τουρκία θα αξιολογούνται και πάλι στο πλαίσιο αυτού του προγράμματος.