Διεθνείς αντιδράσεις συνεχίζουν να καταγράφονται μετά τη συμφωνία εκεχειρίας μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, με περισσότερες χώρες να εκφράζουν επιφυλακτική στήριξη στην ανακωχή διάρκειας δύο εβδομάδων, να καλούν σε αυτοσυγκράτηση και να τονίζουν την ανάγκη οικοδόμησης ορμής προς μια βιώσιμη διπλωματική λύση.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν συμφώνησαν σε εκεχειρία διάρκειας δύο εβδομάδων μόλις μία ώρα πριν από την τελική προθεσμία της Τετάρτης που είχε θέσει ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ για να αφανίσει τη χώρα, προκαλώντας παγκόσμια ανακούφιση αλλά και ανησυχία.
Η Τεχεράνη συμφώνησε προσωρινά να ξανανοίξει το Στενό του Χορμούζ, από το οποίο διέρχεται μεγάλο μέρος του παγκόσμιου πετρελαίου, του φυσικού αερίου και των λιπασμάτων, με αποτέλεσμα να αμβλυνθούν φόβοι για την πληγωμένη παγκόσμια οικονομία.
Παρόλο που η ανακοίνωση έγινε ευρέως δεκτή διεθνώς, απομένει πολλή δουλειά για να αποτραπεί η επιστροφή στις εχθροπραξίες, με τον Γενικό Γραμματέα των ΗΝΩΜΕΝΩΝ ΕΘΝΩΝ Αντόνιο Γκουτέρες να καλεί όλα τα μέρη «να ανοίξουν το δρόμο προς μια διαρκή και ολοκληρωμένη ειρήνη».
Τουρκία
Η Άνκαρα χαιρέτισε την εξέλιξη, με το τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών να τονίζει σε ανακοίνωσή του ότι «η προσωρινή εκεχειρία πρέπει να εφαρμοστεί πλήρως στο έδαφος» και εξέφρασε την ελπίδα ότι «όλα τα μέρη θα τηρήσουν τη συμφωνία που επετεύχθη.»
Η ανακοίνωση ανέφερε ότι ο δρόμος προς μια διαρκή ειρήνη μπορεί να επιτευχθεί μόνο μέσω διαλόγου, διπλωματίας και αμοιβαίας εμπιστοσύνης και πρόσθεσε: «Θα συνεχίσουμε να παρέχουμε κάθε αναγκαία στήριξη για την επιτυχία των διαπραγματεύσεων που θα διεξαχθούν στο Ισλαμαμπάντ.»
Η Τουρκία συνεχάρη επίσης το Πακιστάν για το ρόλο του στη διαδικασία και ευχήθηκε την συνέχιση όλων των πρωτοβουλιών που συμβάλλουν στην ειρήνη.
Πακιστάν
Ο πρωθυπουργός του Πακιστάν, Σεχμπάζ Σαρίφ, χαιρέτισε ό,τι περιέγραψε ως «σοφή χειρονομία» και εξέφρασε την ευγνωμοσύνη του προς την ηγεσία των δύο χωρών.
Προσκάλεσε τις αντιπροσωπίες και από τις δύο πλευρές στο Ισλαμαμπάντ στις 10 Απριλίου για περαιτέρω διαπραγματεύσεις με στόχο την επίτευξη τελικής συμφωνίας. «Υποδέχομαι θερμά τη σοφή αυτή χειρονομία και εκφράζω τη βαθύτατη ευγνωμοσύνη μου προς την ηγεσία και των δύο χωρών και καλώ τις αντιπροσωπίες τους στο Ισλαμαμπάντ… για να διαπραγματευτούν περαιτέρω για μια τελική συμφωνία που θα διευθετήσει όλες τις διαφορές», ανέφερε.
Ρωσία
Ο αναπληρωτής πρόεδρος του Συμβουλίου Ασφαλείας της Ρωσίας, Ντμίτρι Μεντβέντεφ, δήλωσε την Τετάρτη ότι η εκεχειρία ΗΠΑ-Ιράν δείχνει πως επικράτησε η κοινή λογική, αλλά πρόσθεσε ότι «δεν θα υπάρξει φτηνό πετρέλαιο».
Κίνα
Η Κίνα χαιρέτισε την εκεχειρία την Τετάρτη, δηλώνοντας ότι και το Πεκίνο έκανε «προσπάθειες» για τη διακοπή των εχθροπραξιών. Εκπρόσωπος του κινεζικού Υπουργείου Εξωτερικών ανέφερε ότι το Πεκίνο «υποστηρίζει την εκεχειρία και την επίλυση της σύγκρουσης με πολιτικά μέσα για την επίτευξη μακροχρόνιας σταθερότητας στον Κόλπο και τη Μέση Ανατολή» και ότι το Πεκίνο «επέδειξε τη δική του προσπάθεια προς αυτή την κατεύθυνση.»
Μαλαισία
Ο πρωθυπουργός της Μαλαισίας, Ανουάρ Ιμπραήμ, χαιρέτισε αυτό που περιέγραψε ως «θετική εξέλιξη», αναφερόμενος σε προτεινόμενο δεκάλογο από το Ιράν που έγινε δεκτός θετικά από τις ΗΠΑ.
«Η πρόταση αυτή προμηνύει την αποκατάσταση της ειρήνης και της σταθερότητας, όχι μόνο στην περιοχή αλλά και σε όλο τον κόσμο», έγραψε σε ανάρτησή του. Ο Ανουάρ τόνισε ότι κάθε διαρκής λύση θα πρέπει να επεκταθεί πέραν του Ιράν για να συμπεριλάβει τη σταθερότητα στο Ιράκ, τον Λίβανο και την Υεμένη, και ζήτησε επίσης να τελειώσει η ανθρωπιστική κρίση στη Γάζα.
Εξήρε τον πρωθυπουργό του Πακιστάν, Σεχμπάζ Σαρίφ, για «ακούραστη και θαρραλέα διπλωματία», επισημαίνοντας τον ρόλο του Ισλαμαμπάντ στην προσέγγιση όλων των πλευρών.
Ιαπωνία
Ο Γραμματέας του Υπουργικού Συμβουλίου της Ιαπωνίας, Μινόρου Κίχαρα, χαρακτήρισε την εκεχειρία «θετικό βήμα», επισημαίνοντας ότι η ουσιαστική αποσυμφόρηση παραμένει κορυφαία προτεραιότητα. Το Τόκιο εξέφρασε την ελπίδα ότι η προσωρινή ανακωχή θα οδηγήσει σε τελική και διαρκή συμφωνία.
Αυστραλία
Η Αυστραλία χαιρέτισε επίσης τη συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ, Ισραήλ και Ιράν, με τον πρωθυπουργό Anthony Albanese να δηλώνει ότι προσφέρει μια ευκαιρία για διαπραγματεύσεις που θα οδηγήσουν σε επίλυση της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή.
«Έχουμε διακηρύξει ότι όσο περισσότερο διαρκεί ο πόλεμος, τόσο πιο σοβαρές είναι οι επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία και μεγαλύτερο το ανθρώπινο κόστος», ανέφερε σε δήλωσή του ο Albanese. Η Κανμπέρα πρόσθεσε ότι συνεργάζεται στενά με διεθνείς εταίρους για να στηρίξει διπλωματικές προσπάθειες που στοχεύουν στην επαναλειτουργία της ζωτικής ναυτιλιακής οδού και στη διασφάλιση βασικών προμηθειών για ευάλωτους πληθυσμούς.
Νέα Ζηλανδία
Ο υπουργός Εξωτερικών της Νέας Ζηλανδίας, Ουίνστον Πίτερς, χαιρέτισε τη συμφωνία για εκεχειρία δύο εβδομάδων, επισημαίνοντας όμως ότι απομένει σημαντική δουλειά για να εξασφαλιστεί μια ανθεκτική λύση.
«Παρότι τα νέα είναι ενθαρρυντικά, παραμένει σημαντική δουλειά τις επόμενες ημέρες για να εξασφαλιστεί μια διαρκής εκεχειρία», έγραψε.
Ομάν
Το Ομάν χαιρέτισε την ανακοίνωση και ζήτησε εντατικοποίηση των προσπαθειών για την επίτευξη μιας διαρκούς λύσης στη σύγκρουση. Σε ανακοίνωση, το υπουργείο Εξωτερικών του Ομάν εξέφρασε εκτίμηση για τις διαμεσολαβητικές προσπάθειες, ιδιαίτερα εκείνες που ηγήθηκε το Πακιστάν, καθώς και για άλλες προσπάθειες που αποσκοπούν στο τέλος του πολέμου.
Το υπουργείο τόνισε τη σημασία της αξιοποίησης της εκεχειρίας για την αντιμετώπιση «των ριζών της κρίσης» και την εξασφάλιση μόνιμου τέλους στις εχθροπραξίες στην περιοχή.
ΗΑΕ
Ανώτερο στέλεχος των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων δήλωσε την Τετάρτη ότι η χώρα του αναδύθηκε νικήτρια από τον πόλεμο ΗΠΑ-Ιράν μετά την ανακοίνωση της εκεχειρίας δύο εβδομάδων.
«Τα ΗΑΕ αναδύθηκαν νικητές από έναν πόλεμο που πραγματικά επιδιώξαμε να αποφύγουμε», έγραψε ο σύμβουλος του προέδρου Ανουάρ Γκαργκάς. «Σήμερα, είμαστε έτοιμοι να κινηθούμε σε ένα περίπλοκο περιφερειακό τοπίο με περισσότερους πόρους, βαθύτερη κατανόηση και μεγαλύτερη ικανότητα να επηρεάσουμε και να διαμορφώσουμε το μέλλον», πρόσθεσε.
Αίγυπτος
Η Αίγυπτος χαιρέτισε την εξέλιξη την Τρίτη, περιγράφοντάς την ως «κρίσιμη ευκαιρία» για την προώθηση διαπραγματεύσεων.
Σε ανακοίνωση, το υπουργείο Εξωτερικών ανέφερε ότι η αναστολή των στρατιωτικών επιχειρήσεων από τις ΗΠΑ, μαζί με την αντίδραση του Ιράν, αποτελεί σημαντική ευκαιρία που πρέπει να αξιοποιηθεί για να ανοίξει η πόρτα σε διαπραγματεύσεις, διπλωματία και εποικοδομητικό διάλογο.
Η ανακοίνωση επίσης υπογράμμισε τη σημασία του σεβασμού της κυριαρχίας, της ενότητας και της εδαφικής ακεραιότητας των κρατών του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου και της Ιορδανίας, απορρίπτοντας τυχόν παραβιάσεις και επισημαίνοντας ότι η ασφάλεια και η σταθερότητά τους συνδέονται στενά με την ασφάλεια της Αιγύπτου.
Ιράκ
Το Ιράκ χαιρέτισε την ανακοίνωση την Τρίτη, λέγοντας ότι η εξέλιξη θα βοηθήσει «στην ενίσχυση της ασφάλειας και της σταθερότητας» στην περιοχή.
Σε δήλωσή του, το υπουργείο Εξωτερικών ανέφερε ότι «χαιρετίζει την ανακοίνωση της εκεχειρίας μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν» και την περιέγραψε ως βήμα που «θα μειώσει τις εντάσεις, θα ενισχύσει τις προοπτικές για ηρεμία και θα ενδυναμώσει την ασφάλεια και τη σταθερότητα» στην περιοχή.
Το υπουργείο επιβεβαίωσε τη στήριξή του σε «οποιεσδήποτε περιφερειακές και διεθνείς προσπάθειες» που συμβάλλουν στην ανάσχεση των κρίσεων και προτάσσουν τον διάλογο και τη διπλωματία, τονίζοντας τη σημασία της πλήρους τήρησης της εκεχειρίας και της αποφυγής ενεργειών ή κλιμάκωσης που θα μπορούσαν να αναζωπυρώσουν τις εντάσεις.
Σαουδική Αραβία
Η Σαουδική Αραβία χαιρέτισε την εκεχειρία, εκφράζοντας στήριξη στην αποκλιμάκωση διάρκειας δύο εβδομάδων και τονίζοντας την επείγουσα ανάγκη να διασφαλιστεί ότι το Στενό του Χορμούζ θα παραμείνει ανοικτό για τη ναυσιπλοΐα χωρίς περιορισμούς.
Γερμανία
Ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς χαιρέτισε την ανακοίνωση την Τετάρτη. «Χαιρετίζω την εκεχειρία διάρκειας δύο εβδομάδων που συμφώνησαν χθες το βράδυ οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν. Ευχαριστούμε το Πακιστάν για τη διαμεσολάβηση», έγραψε.
Σημείωσε ότι στόχος τώρα είναι να διαπραγματευτεί κανείς ένα «διαρκές τέλος στον πόλεμο». «Βρισκόμαστε σε στενή συντονισμένη δράση με τους εταίρους μας για αυτό το ζήτημα», πρόσθεσε.
Ηνωμένο Βασίλειο
Ο πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου, Κιρ Στάρμερ, χαιρέτισε τη συμφωνία εκεχειρίας «η οποία θα φέρει μια ανάσα ανακούφισης στην περιοχή και τον κόσμο», όπως ανέφερε ανακοίνωση από το γραφείο του.
«Μαζί με τους εταίρους μας πρέπει να κάνουμε ό,τι μπορούμε για να στηρίξουμε και να διατηρήσουμε αυτή την εκεχειρία, να την μετατρέψουμε σε μια διαρκή συμφωνία και να ανοίξουμε ξανά το Στενό του Χορμούζ», πρόσθεσε.
Γαλλία
Ο Πρόεδρος της Γαλλίας, Εμανουέλ Μακρόν, χαιρέτισε την εκεχειρία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν την Τετάρτη, χαρακτηρίζοντάς την «πολύ θετικό γεγονός».
«Αναμένουμε, τις επόμενες ημέρες και εβδομάδες, ότι θα τηρηθεί πλήρως σε όλη την περιοχή και θα επιτρέψει τη διεξαγωγή διαπραγματεύσεων», δήλωσε στην έναρξη σύσκεψης κορυφαίων αξιωματούχων άμυνας και ασφάλειας. «Επιθυμία μας είναι να διασφαλιστεί ότι η εκεχειρία θα περιλαμβάνει πλήρως και τον Λίβανο», πρόσθεσε.
Ισπανία
Η Ισπανία δήλωσε ότι ο κόσμος βρέθηκε «επικίνδυνα κοντά» στην καταστροφή αφού ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ απείλησε να εξαφανίσει τον ιρανικό πολιτισμό στο τελεσίγραφό του προς την Τεχεράνη, όπως δήλωσε ο Ισπανός υπουργός Εξωτερικών μετά την ανακοίνωση της εκεχειρίας.
Ο Χοσέ Μανουέλ Αλμπαρες είπε ότι το τελεσίγραφο του Τραμπ ήταν «απολύτως αδιανόητο για την ανθρωπότητα» και ότι είναι πολύ νωρίς για να κριθεί αν η σύγκρουση έχει οριστικά τελειώσει. «Όταν ο ηγέτης μιας στρατιωτικής υπερδύναμης κάνει τέτοιες απειλές, τις παίρνω στα σοβαρά», πρόσθεσε.
Ισραήλ
Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ προσπάθησε να υποβαθμίσει τη συμφωνία, υποστηρίζοντας την απόφαση του Αμερικανού προέδρου να αναστείλει τις επιθέσεις για δύο εβδομάδες, ενώ έθεσε όρους για τη διακοπή.
Σε δήλωσή του, ανέφερε ότι το Ισραήλ υποστηρίζει το μέτρο μόνο εφόσον το Ιράν ανοίξει αμέσως το Στενό του Χορμούζ και σταματήσει τις επιθέσεις εναντίον των ΗΠΑ, του Ισραήλ και των χωρών της περιοχής. Πρόσθεσε ότι το Ισραήλ στηρίζει τις προσπάθειες των ΗΠΑ για να διασφαλιστεί ότι το Ιράν δεν θα συνιστά πλέον πυρηνική, πυραυλική ή ό,τι περιέγραψαν ως «τρομοκρατική απειλή» για την περιοχή και πέραν αυτής.
Η δήλωση ανέφερε επίσης ότι η Ουάσινγκτον έχει επανεπιβεβαιώσει τη δέσμευσή της για αυτούς τους στόχους στις επικείμενες διαπραγματεύσεις. Επιπλέον, σημειώθηκε ότι η εκεχειρία διάρκειας δύο εβδομάδων δεν περιλαμβάνει τον Λίβανο.
