| Albanian
BOTA
5 minuta leximi
Irani refuzon të rihapë Ngushticën e Hormuzit për sa kohë që vazhdon bllokada detare amerikane
Komanda Qendrore e ShBA-së (CENTCOM) tha të mërkurën vonë se kishte “urdhëruar 31 anije të kthehen ose të kthehen në port” si pjesë e “bllokadës ndaj Iranit”.
Irani refuzon të rihapë Ngushticën e Hormuzit për sa kohë që vazhdon bllokada detare amerikane
Irani refuzon të rihapë Ngushticën e Hormuzit për sa kohë që vazhdon bllokada detare amerikane / TRT Balkan

Irani ka deklaruar se nuk do ta rihapë Ngushticën e Hormuzit për sa kohë që vazhdon bllokada detare amerikane, pavarësisht zgjatjes së armëpushimit, ndërsa vendi njoftoi gjithashtu sekuestrimin e dy anijeve që po përpiqeshin të kalonin këtë rrugë detare strategjike.

Komanda Qendrore e ShBA-së (CENTCOM) tha të mërkurën vonë se kishte “urdhëruar 31 anije të kthehen ose të kthehen në port” si pjesë e “bllokadës ndaj Iranit”.

Ndërsa afati për rikthimin e luftës që ka përfshirë rajonin po afrohej, presidenti amerikan Donald Trump tha të martën se do ta mbante armëpushimin në fuqi për t’i dhënë më shumë kohë bisedimeve të paqes të ndërmjetësuara nga Pakistani.

Irani tha se mirëpret përpjekjet e Pakistanit, por nuk dha komente të tjera për deklaratën e Trumpit.

“Një armëpushim i plotë ka kuptim vetëm nëse nuk shkelet përmes një bllokade detare,” tha kryetari i parlamentit iranian, Mohammad Bagher Ghalibaf, i cili udhëhoqi delegacionin e Teheranit në raundin e parë të bisedimeve në Islamabad.

“Rihapja e Ngushticës së Hormuzit nuk është e mundur në kushtet e një shkeljeje të hapur të armëpushimit.”

Çmimet e naftës u rritën me katër për qind përpara se të uleshin të enjten, pasi Irani deklaroi se nuk do ta rihapë Ngushticën e Hormuzit për sa kohë që vazhdon bllokada amerikane.

Rreth orës 00:25 GMT, kontrata amerikane e naftës West Texas Intermediate (WTI) u rrit me 4.06 për qind në 96.73 dollarë për fuçi. Nafta Brent, standardi ndërkombëtar, u rrit me 3,62 për qind në 105.63 dollarë. Të dyja më pas ranë lehtë në minutat në vijim.

Trumpi tha se dëshironte t’i jepte kohë udhëheqjes “të përçarë” të Iranit për të paraqitur një propozim, në një lëvizje që shumë vëzhgues e shohin si përpjekje për të shmangur një luftë të re.

Trumpi tha për “New York Post” se bisedimet mund të rifillonin në Pakistan brenda dy deri tre ditësh, megjithëse Irani nuk ka konfirmuar pjesëmarrjen, ndërsa zëvendëspresidenti JD Vance e shtyu udhëtimin e tij në Islamabad të martën.

Trumpi gjithashtu tha se, me kërkesën e tij, Irani kishte ndalur planet e supozuara për ekzekutimin e tetë grave të arrestuara gjatë protestave masive antiqeveritare në javët para sulmit.

Por gjyqësori iranian i cilësoi këto deklarata si “lajme të rreme”, duke thënë se gratë nuk ishin përballur kurrë me dënim me vdekje.

Anijet e sekuestruara

Revolucioni Islamik i Iranit njoftoi se kishte detyruar dy anije të ktheheshin drejt bregut iranian nga Ngushtica e Hormuzit, kalimi i ngushtë për rreth një të pestën e naftës botërore.

“Forca detare e Gardës Revolucionare Islamike identifikoi dhe ndaloi dy anije shkelëse në Ngushticën e Hormuzit,” thuhet në deklaratë.

Anijet u identifikuan si MSC Francesca me flamur të Panamasë dhe Epaminondas me flamur të Liberisë.

Ministria e Jashtme e Panamasë konfirmoi sekuestrimin e MSC Francesca, duke e quajtur atë një “sulm serioz ndaj sigurisë detare” dhe një “përshkallëzim të panevojshëm”.

Monitorues të sigurisë detare me bazë në Mbretërinë e Bashkuar konfirmuan se tre anije tregtare kishin raportuar incidente me anije të armatosura në ngushticë.

Sipas tyre, një anije mallrash raportoi se ishte qëlluar nga një anije e Gardës Revolucionare 15 milje detare në verilindje të Omanit, duke shkaktuar dëme në urën e komandës, por pa viktima.

Sipas urdhrave të Trumpit, Marina amerikane po përpiqet të bllokojë anijet që shkojnë drejt ose dalin nga portet iraniane, duke rritur presionin mbi ekonominë iraniane edhe pa një luftë të hapur.

Në mes të bllokadës, Pentagoni njoftoi të mërkurën se Sekretari i Marinës, John Phelan, do të largohej “menjëherë”.

Nuk u dha asnjë arsye për largimin e tij të papritur, i cili është shkarkimi i fundit i një oficeri të lartë nën drejtimin e shefit të Pentagonit, Pete Hegseth.

Irani, në kundërpërgjigje për sulmet ndaj tij, ka deklaruar se anijet duhet të kërkojnë leje për të hyrë ose për t’u larguar nga Gjiri përmes Ngushticës. Më herët, Irani kishte premtuar kalim të lirë gjatë armëpushimit, por u rikthye në qëndrime sfiduese pas njoftimit të Trump për bllokadën.

Departamenti amerikan i Mbrojtjes tha të martën se forcat amerikane kanë ndërhyrë dhe kanë hipur në një anije “pa shtetësi dhe të sanksionuar”. AFP-ja ka identifikuar anijen si të lidhur me aktivitete iraniane. Të dyja palët po akuzojnë njëra-tjetrën për shkelje të armëpushimit.

Më shumë dhunë në Liban para bisedimeve

Pas armëpushimit me Iranin, Shtetet e Bashkuara ndihmuan në ndërmjetësimin e një armëpushimi mes Izraelit dhe Libanit.

Pavarësisht armëpushimit të shpallur, sulmet izraelite vranë edhe pesë persona të tjerë të mërkurën, raportuan mediat libaneze.

Amal Khalil, gazetare e gazetës “Al-Akhbar”, u vra dhe kolegia e saj Zeinab Faraj u plagos në një sulm izraelit pranë kufirit, tha gazeta.

Presidenti francez Emmanuel Macron njoftoi se një ushtar i dytë francez, i plagosur në një pritë gjatë fundjavës kundër paqeruajtësve të OKB-së në Liban, që iu atribua Hezbollahut, ka vdekur.

Një ushtar i parë ishte vrarë në atë pritë, për të cilën Hezbollahu ka mohuar përgjegjësinë.

Izraeli dhe Libani, të cilët nuk kanë marrëdhënie diplomatike, do të mbajnë një raund të dytë bisedimesh në Uashington të enjten.

Libani do të kërkojë një zgjatje njëmujore të armëpushimit gjatë takimit, i tha AFP-së një zyrtar libanez.

Libani gjithashtu do të kërkojë “ndalimin e bombardimeve dhe shkatërrimeve nga Izraeli në zonat ku ai është i pranishëm dhe një angazhim për respektimin e armëpushimit”, tha zyrtari, duke folur në kushte anonimiteti për shkak të ndjeshmërisë së bisedimeve.

Sulmet izraelite në Liban kanë vrarë më shumë se 2.450 persona që nga fillimi i luftës, sipas autoriteteve libaneze.

BURIMI:TRT Balkan dhe Agjencitë