Туркије подготвува дигитална архива на музички дела стари со векови, историски нотни записи и снимки од изведби, кои ќе бидат слободно достапни за јавноста во 2027 година.

Проектот, предводен од Генералниот директорат за ликовни уметности при Министерството за култура и туризам, ќе обедини нотни записи од селџучкиот и отоманскиот период, како и религиозни химни, снимки од концерти и сценски изведби.

Целта на архивата е да им овозможи на музичарите, истражувачите и пошироката јавност пристап до музичкото наследство на Туркије преку единствена онлајн платформа.

Омер Фарук Белвиранли, генерален директор за ликовни уметности, изјави дека Директоратот раководи со 29 оркестри, хорови и музички ансамбли, вклучувајќи шест државни симфониски оркестри и Државниот полифоничен хор. Други ансамбли се специјализирани за традиционална турска музика, народна музика, народни танци и музика од различни региони.

Архивирање на изведби

Во тек е и посебен проект за дигитално снимање на уметничките продукции на ансамблите на Директоратот.

„Делата што ги создаваме мора задолжително да бидат снимени. Ако се работи за визуелна изведба, мора да има видеоснимка; ако е аудио, мора задолжително да бидат снимени и поставени на каналот на ЈуТјуб“, рече Белвиранли.

Тој наведе дека 15 од 29-те единици на Директоратот располагаат со професионални студија за снимање и дека постоечката архива на изведби ќе биде префрлена на онлајн платформа.

„Моментално имаме архива. Останува само да ја активираме оваа архива и да ја префрлиме на каналот на ЈуТјуб, или на кој било друг канал каде што ќе ја објавиме, во согласност со упатствата на нашиот министер“, рече тој.

Дигиталната архива ќе вклучува и историски нотни записи што ја одразуваат повеќевековната турска музичка традиција.

„Турската музика е море“, рече Белвиранли.

„Во нашата архива поседуваме навистина посебни нотни записи, наследени од селџучката и отоманската традиција стари 700-800 години па сè до денес – како што се нотацијата ’Хампарсум‘, записи напишани на отомански турски јазик и многу други.“

Нотацијата „Хампарсум“ е историски систем развиен во отоманскиот период за запишување на турската музика.

„Дефинитивно ќе ги префрлиме сите овие материјали во архивата и ќе ги направиме достапни за заинтересираните“, рече тој. „Ќе создадеме дигитален простор до кој нашите слушатели ќе можат да пристапат бесплатно и каде што секој заинтересиран ќе може да види сè со еден клик и да добие увид во деталите на архивата.“

Белвиранли изјави дека сè уште не може да се наведе точниот број на дела, но дека архивата ќе ги опфати програмите на 29-те оддели на Дирекцијата и со текот на времето ќе вклучува десетици илјади дела.

Тој рече дека снимките ќе им овозможат на луѓето да ги проучуваат поединечните композиции и изведби, но нагласи дека дигиталниот пристап нема да го замени доживувањето од присуството на концерт во живо.

„Љубителите на музиката ќе можат дигитално да ги слушаат концертите преку нашата архива, но присуството на концертите е како гледање на натпревар. Гледањето на телевизија и одењето на стадион за да се гледа натпреварот се две сосема различни работи“, рече тој. „Можноста да се почувствува таа атмосфера, тој дух, е многу важна.“

Дирекцијата исто така планира да продолжи со испраќање музички ансамбли во странство. Белвиранли изјави дека добиле барања од најмалку 42 земји за настапи по повод 29 октомври, Денот на Република Туркије.

Тој истакна дека странската публика сочинувала речиси 80 проценти од гледачите на некои од програмите во странство, особено на оние што вклучувале традиционална музика, настапи на вртечки дервиши, музика од турскиот свет и народни танци.

„Се стремиме да бидеме мост што ја пренесува минатоста во иднината“, рече Белвиранли.