Në shumë kultura të botës, pushimi i shkurtër pasdreke nuk është thjesht një zgjedhje personale, por një zakon i rrënjosur thellë në traditat e përditshme. Qoftë nën emrin kaylula, siesta apo riposo, kjo praktikë dëshmon për mënyrën se si shoqëritë kanë ditur të përshtaten me klimën, ritmet biologjike dhe stilin e jetesës, duke i dhënë trupit dhe mendjes kohën e duhur për t’u rigjeneruar.

Kaylula – traditë islame

Kaylula, ose siç quhet në formën klasike “qaylulah”, është një zakon tradicional islam që nënkupton një gjumë të shkurtër pasdreke, zakonisht prej 20-30 minutash. Ky pushim i vogël praktikohet më së shumti gjatë ditëve të nxehta, kur dielli arrin kulmin dhe puna bëhet më e lodhshme. Kaylula është e përhapur në vendet e Lindjes së Mesme, por gjithashtu e pranishme në komunitetet myslimane anembanë botës, ku shpeshherë mbështetet edhe në traditën profetike (Sunet), duke u konsideruar një veprim me dobi fetare dhe shëndetësore.

Siesta – zakoni hispanik

Ky zakon nuk është unik për kulturat arabe. Një ndër termat më të njohur ndërkombëtarisht është siesta, që rrjedh nga latinishtja sexta hora, që do të thotë “ora e gjashtë e ditës” – afërsisht mesdita sipas llogaritjes romake të kohës. Siesta është e famshme në Spanjë, ku shumë dyqane, zyra të vogla dhe biznese tradicionale mbyllen përkohësisht, rreth fashës orare 14:00-17:00, për t’i dhënë vend pushimit. Ky zakon është i përhapur gjithashtu në shumë vende të Amerikës Latine, si Meksika, Argjentina apo Kolumbia, ku ndikimi spanjoll i epokës koloniale vazhdon të jetë i dukshëm në stilin e jetës.

Riposo – zakoni mesdhetar

Në brigjet e tjera të Mesdheut, ky koncept njihet si “riposo pomeridiano”, që në italisht do të thotë “pushimi i pasdrekës”. Edhe italianët, bashkë me fqinjët grekë dhe banorët e Malit të Zi, ndjekin këtë zakon të hershëm, duke reduktuar ritmin e ditës gjatë orëve më të nxehta. Shumë dyqane në qytete të vogla italiane apo greke mbyllen pasdreke për disa orë, për t’u rihapur më vonë në mbrëmje kur temperaturat bien dhe rrugët mbushen sërish me jetë.

Kaylula, siesta apo riposo shkojnë përtej traditës dhe zakonit kulturor. Kjo pasi studime të shumta shkencore kanë treguar se një pushim i shkurtër pasdreke ndihmon në përballimin e ditëve të nxehta, ul nivelin e stresit, përmirëson funksionin kognitiv, dhe rrit produktivitetin në orët e mbetura të ditës.