Ministri i shtetit për punët e jashtme të Somalisë tha se njohja nga Izraeli e një rajoni brenda Somalilandit shkel sovranitetin e Somalisë dhe mund të destabilizojë më tej një rajon me rëndësi strategjike, gjatë deklaratës së tij në margjinat e Forumit të Diplomacisë së Antalyas.
Në një intervistë për Anadolu, Ali Mohammad Omar tha se ky veprim, që sipas tij ka ndodhur në fund të dhjetorit, ka shtyrë Somalinë të intensifikojë përpjekjet diplomatike për të mobilizuar mbështetjen ndërkombëtare.
“Që atëherë kemi ndërmarrë shumë hapa diplomatikë për të siguruar mbështetjen e komunitetit ndërkombëtar,” tha ai, duke shtuar se organizata të mëdha ndërkombëtare dhe disa vende, përfshirë Türkiyen, e kanë mbështetur qëndrimin e Somalisë.
Omari ritheksoi se Mogadishu e konsideron atë pjesë të territorit të saj, duke argumentuar se vetë rajoni “nuk është koheziv” dhe se vetëm një segment i kufizuar po kërkon shkëputje.
“Veprimet e izraelitëve po përpiqen të krijojnë më shumë vështirësi në një rajon që tashmë është i fragmentuar,” tha ai, duke paralajmëruar se ndarje të mëtejshme mund të krijojnë një vakum që mund të shfrytëzohet nga grupe terroriste si al-Shabaab dhe DAESh-i.
Ai tha se një Somali e bashkuar dhe e qëndrueshme do të ishte më e mirë për sigurinë globale, veçanërisht duke marrë parasysh afërsinë e Bririt të Afrikës me rrugë kyçe detare.
Omari theksoi se korridori që lidh Gjirin e Adenit dhe Detin e Kuq është me rëndësi kritike për tregtinë ndërkombëtare, duke vënë në dukje se rreth 30 për qind e tregtisë globale kalon përmes këtij rajoni.
“Bota nuk mund të përballojë edhe një pikë tjetër ngushtice si Hormuzi,” tha ai, duke paralajmëruar se paqëndrueshmëria mund të rrezikojë lundrimin dhe transportin tregtar.
Ai bëri thirrje për bashkëpunim mes aktorëve rajonalë, përfshirë vendet që kufizojnë këtë korridor, për të siguruar kalim të sigurt të tregtisë globale.
Ministri somalez gjithashtu theksoi angazhimin afatgjatë të Türkiyes në Somali, duke e përshkruar qasjen e Ankarasë që nga viti 2011 si një “pikë kthese” që ndihmoi në kalimin nga ndihma humanitare drejt zhvillimit dhe investimeve.
Ai përmendi aktivitetet e fundit të kërkimit energjetik dhe bashkëpunimin më të gjerë ekonomik si tregues të potencialit të Somalisë për të kaluar nga varësia nga ndihmat drejt një ekonomie më të vetëqëndrueshme.
“(Anija e shpimit e Türkiyes) Cagri Bey, dhe gjithashtu anija e mëparshme sizmike, po e tregojnë Somalinë si një potencial për investime,” tha ai, duke shtuar se kjo do të sjellë “fitim për të dyja palët”, Somalinë dhe Türkiyen.
“Kjo do ta çojë Somalinë përtej trajektores aktuale të varësisë nga ndihmat, drejt një shteti më të prosperuar dhe të bazuar në burime,” shtoi ai.
Omari gjithashtu theksoi përpjekjet e ndërmjetësimit të Türkiyes mes Somalisë dhe Etiopisë, duke përmendur një marrëveshje të 11 dhjetorit 2024 në Ankara që ndihmoi në uljen e tensioneve.
“Që nga ajo marrëveshje kemi koordinim shumë të ngushtë me Etiopinë,” tha ai, duke shprehur shpresën se diskutimet në vazhdim do t’i mundësojnë Etiopisë qasje në portet tregtare në Somali.
Ai shtoi se Somalia mbetet e përkushtuar për zgjidhjen e sfidave rajonale përmes dialogut dhe bashkëpunimit, me mbështetjen e partnerëve, përfshirë Türkiyen.
