Во Србија од четврток по полноќ трае изборниот молк пред предвремените парламентарни избори, на кои на 25 октомври, во трка меѓу 18 листи, најголемиот предизвик за кандидатите на владејачката Српска напредна партија (СНС), предводена од до неодамна српски претседател Александар Вучиќ, ќе биде Студентската листа - Студентите победуваат.

Александар Вучиќ и СНС, со различни коалициски партнери, се на власт од 2012 година, но беа сериозно потресени од бран антивладини протести предводени од студенти по смртта на 16 лица при уривањето на настрешница на железничката станица во Нови Сад на 1 ноември 2024 година, обвинувајќи ја владата за корупција, партиски клиентелизам и колапс на демократските институции во земјата.

Студентското движење, чии бројни акции - од блокади на повеќе од 60 факултети, штафетен маратон до седиштето на Европската Унија и возење велосипед до Стразбур, до илјадници километри поминати и масовни собири - ја анимираа јавноста низ цела Србија, повикаа на предвремени парламентарни избори, а потоа ја понудија моментално најсилната опозициска група - „Студентски список - Студентите победуваат“, составена од претставници на академската заедница, научници, универзитетски професори, лекари и бројни јавни личности.

Додека двете страни очекуваат победа, владата ги нарекува студентите, нивните поддржувачи и опозициските партии што ги поддржуваат „блокадатори“, „странски платеници“ и експоненти на странски служби, „терористи“, а студентското движење „обоена револуција“, алудирајќи на Портокаловата револуција од 2004 и 2005 година во Украина и соборувањето на прорускиот режим.

Студентската листа - победа на студентите се смета за најсериозен учесник во претстојните избори што може да ја загрози доминацијата на владејачката Српска напредна партија.

Од друга страна, Вучиќ - со поднесувањето оставка на 27 септември, скратувајќи го својот втор претседателски мандат по кој повеќе не може да се кандидира за претседател - ја нагласи својата амбиција да направи политички пробив и да стане премиер по втор пат.

Тој рече дека сака да ја води изборната кампања „како обичен граѓанин“, верувајќи во убедлива победа на прогресивците, што, по два претседателски мандати, ќе му овозможи втор мандат како премиер.

Предизборните анкети на јавното мислење покажуваат дека листата на студентското движење пред сè може да му пречи на овој план.

Најновата анкета, чии резултати беа објавени неколку часа пред почетокот на изборниот молк, им дава на Вучиќ и на СНС предност од 47,4 проценти од гласовите, во споредба со 40 проценти од гласовите што ѝ се припишуваат на студентската листа, додека со 3,2 проценти, социјалистите (СПС) на Ивица Дачиќ исто така би го поминале изборниот праг, а сите други би биле под прагот.

Анкетата ја спроведе Ипсос, а нарачател е листата Александар Вучиќ- Единствена Србија.

Анкетата објавена во вторник од белградското политичко списание за политичка теорија и социјални истражувања „Нова српска политичка мисла“ (НСПМ) им даде предност на студентите со 44,5 проценти од гласовите, додека 42,7 проценти од гласачите би ја поддржале листата на СНС.

Изборите на 25 октомври ќе бидат 15. по ред од воведувањето на повеќепартискиот систем во Србија, а 11. предвремени.

Во трката за 250 пратенички места има 18 листи со вкупно 2.418 кандидати, девет листи беа номинирани од малцински национални заедници.

Вкупно 6.450.523 гласачи имаат право на глас, гласањето ќе се одвива на 8.392 избирачки места, од кои 93 се во странство, каде што вкупно се регистрирани 102.147 гласачи во 37 земји, но сите гласачи ќе излезат на гласање по локално време во Србија, па во некои земји, како што се САД и Австралија, гласањето ќе се одвива и во текот на ноќта.

Сите избирачки места се отвораат на 25 октомври во 7 часот наутро и се затвораат во 20 часот, до кога ќе продолжи изборниот молк. Првите прелиминарни резултати се очекуваат во недела до 22 часот.