Presidenti i Këshillit Evropian, Antonio Costa, tha se “paqja e vërtetë” në Lindjen e Mesme “mund të arrihet vetëm duke e mbrojtur të drejtën ndërkombëtare në mënyrë të qëndrueshme dhe parimore”.

Duke folur pas një takimi joformal të liderëve të BE-së, së bashku me presidenten e Komisionit Evropian Ursula von der Leyen dhe liderin e Administratës Greko-Qipriote Nikos Christodoulides, Costa tha se Evropa po vepron në një “mjedis sfidues sigurie” që kërkon një “vizion 360-gradësh për paqe dhe siguri të qëndrueshme”.

“Bashkimi Evropian nuk është pjesë e konfliktit, por do të jetë pjesë e zgjidhjes”, tha Costa, duke iu referuar tensioneve të vazhdueshme mes Shteteve të Bashkuara, Izraelit, Libanit dhe Iranit.

Ai mirëpriti armëpushimet e fundit që përfshijnë SHBA-në, Iranin, Izraelin dhe Libanin, duke i quajtur ato “zhvillime të mirëpritura”, por theksoi se të gjitha palët duhet tani “të angazhohen me mirëbesim për të arritur paqen”.

“Ndërsa ne mbështesim përpjekjet diplomatike për të arritur një zgjidhje të negociuar për këtë konflikt, parimet tona janë të qarta: paqja e vërtetë mund të arrihet vetëm duke mbrojtur të drejtën ndërkombëtare në mënyrë të qëndrueshme dhe parimore”, shtoi ai.

Ndërkaq, von der Leyen tha se liderët e BE-së kanë nisur diskutimet mbi klauzolën e mbrojtjes së ndërsjellë të traktateve të BE-së, duke e përshkruar atë si “shumë të fortë” në parim, por me mungesë qartësie në procedurat operacionale.

Ajo shtoi se puna po vazhdon me përfaqësuesen e lartë të politikës së jashtme të BE-së, Kaja Kallas, dhe komisarin për mbrojtjen për t'i përcaktuar përgjegjësitë dhe mekanizmat e koordinimit.

Sanksionet ndaj Iranit

Sa i përket Iranit, von der Leyen tha se çdo lehtësim i sanksioneve të BE-së duhet të jetë rreptësisht i kushtëzuar.

“Ne besojmë se lehtësimi i sanksioneve duhet të kushtëzohet me verifikimin e uljes së tensioneve, veçanërisht me progresin në përpjekjet ndërkombëtare për të kufizuar kërcënimin e tij bërthamor dhe me ndryshime në shtypjen e popullit të vet”, tha ajo.

Costa mbështeti këtë qëndrim, duke thënë se është “shumë herët” për të shqyrtuar lehtësimin e sanksioneve, duke theksuar se çdo proces diplomatik duhet të trajtojë jo vetëm programin bërthamor të Iranit, por edhe aktivitetin e raketave balistike dhe grupet rajonale “proksi”.

Më herët sot, kancelari gjerman Friedrich Merz i bëri thirrje Iranit të rifillojë negociatat me SHBA-në, duke thënë se vendet evropiane janë të gatshme të lehtësojnë gradualisht sanksionet nëse Teherani angazhohet në mënyrë konstruktive dhe arrihet një marrëveshje gjithëpërfshirëse.