Астронаутката на НАСА, Дениз Бурнам, која е родена во јужната турска провинција Адана, вети дека ќе им мавта на своето семејство и на жителите на нејзиното родно место кога следната година ќе патува кон Меѓународната вселенска станица.
Во видеото споделено од Конзулатот на САД во Адана, Бурнам изјави дека се подготвува за „Експедиција 76“ – мисија со долго траење на оваа орбитална лабораторија.
„Родена сум во воздухопловната база ’Инџирлик‘ во Адана, а баба ми и дедо ми живеат во Туркије“, рече таа.
„Кога ќе заминам во вселената, ќе им мавтам на баба ми, дедо ми, на моите сограѓани од Адана и на целиот свет.“
НАСА во јули објави дека Бурнам ќе го реализира својот прв лет во вселената со руското вселенско летало „Сојуз МС-30“, заедно со космонаутите Дмитриј Петелин и Константин Борисов.
Почетокот на мисијата е закажан за март 2027 година, со лансирање од космодромот „Бајконур“ во Казахстан. Се очекува тројцата членови на екипажот да поминат приближно седум месеци на вселенската станица.
Бурнам ќе ја извршува функцијата инженер на летот во рамките на „Експедиција 76“ и ќе учествува во научни истражувања и технолошки демонстрации наменети за поддршка на идните мисии до Месечината и Марс, истовремено придонесувајќи кон истражувањата поврзани со Земјата.
Бурнам изјави дека нејзината баба потекнува од Еџеабат, во северозападната турска провинција Чанаккале, додека нејзиниот дедо потекнува од Афјонкарахисар, во западна Туркије.
Таа раскажа дека пораснала јадејќи турска храна и истакна дека нејзиниот дедо бил тој што го поттикнал нејзиниот интерес за вселената.
„Љубопитноста на дедо ми за вселената влијаеше врз целото наше семејство“, рече таа. „Се сеќавам дека тој сам си правеше телескопи. Со часови ги набљудувавме ѕвездите и планетите од нашиот двор.“
Од инженер за дупчење до астронаут
Бурнам била избрана во класата на кандидати за астронаути на НАСА во 2021 година и започнала со обука во јануари 2022 година. Таа дипломирала како член на 23. класа астронаути на агенцијата во 2024 година, со што се стекнала со право за учество во мисии до вселенската станица, Месечината и потенцијално до Марс.
Таа поседува диплома по хемиско инженерство од Универзитетот во Калифорнија, Сан Диего, и магистерска диплома по машинско инженерство од Универзитетот во Јужна Калифорнија.
Пред да стане астронаут, Бурнам поминала повеќе од една деценија во енергетскиот сектор, раководејќи со операции за дупчење на нафтени платформи на Алјаска, во Канада, Охајо и Тексас. Таа, исто така, служешела како инженерски офицер во резервниот состав на Морнарицата на САД.
Бурнам претходно стажирала во групата за технологии за применлива автономност (Deployable Autonomy Technologies) при Истражувачкиот центар „Ејмс“ на НАСА и поседува квалификации за приватен пилот за авиони со фиксни крила, хидроавиони, хеликоптери и летање со помош на инструменти.
Пофалби за вселенската програма на Туркије
Бурнам исто така го поздрави пристапувањето на Туркије кон Договорите „Артемида“ (Artemis Accords) – меѓународна рамка што промовира мирно, транспарентно и одржливо истражување на вселената.
Туркије ги потпиша договорите на 31 август, станувајќи 71. членка.
Таа ги истакна двете вселенски мисии на Туркије со астронаути, како и напредокот на AЈAП-1, планираната прва мисија до Месечината. Бурнам ја нагласи и улогата на Туркије во обединувањето на меѓународната вселенска заедница преку фестивалот за воздухопловство и технологија „ТЕКНОФЕСТ“ (TEKNOFEST) и Меѓународниот астронаутички конгрес.
„За НАСА е чест да ѝ посака добредојде на Туркије во заедницата на Договорите ’Артемида‘“, рече таа, додавајќи дека е возбудена поради она што двете земји би можеле заеднички да го постигнат во наредните години.
Извор: АА
